Trump: VS zal Iran binnen 2 tot 3 weken 'terug naar steentijd bombarderen'
In dit artikel:
President Donald Trump heeft in een zeldzame, ongeveer twintig minuten durende televisietoespraak vanuit het Witte Huis de Amerikaanse campagne tegen Iran als succesvol bestempeld en tegelijk aangekondigd dat de VS de komende twee à drie weken de militaire druk zullen opvoeren. Het was de eerste formele nationale toespraak sinds het conflict op 28 februari begon. Trump zei dat operatie “Epic Fury” belangrijke doelen heeft geraakt: volgens hem zijn delen van de Iraanse marine, luchtmacht en raketcapaciteit grotendeels uitgeschakeld en is het nucleaire programma zwaar beschadigd. Tegelijk maakte hij duidelijk dat de operatie nog niet voorbij is en dat verdere aanvallen bedoeld zijn Iran tot een akkoord te dwingen; bij uitblijven van een deal waarschuwde hij dat de VS zelfs alle Iraanse elektriciteitscentrales gelijktijdig kunnen uitschakelen.
De verklaring had een directe impact op de financiële markten: de olieprijs steeg bijna zes procent, obligatierentes klommen, de dollar verstevigde en Amerikaanse aandelenfutures stonden onder druk. Ook Aziatische beurzen reageerden negatief — de Nikkei daalde 1,4 procent, de Kospi bijna drie procent en de Hang Seng opende in het rood. Valutastrateeg Rodrigo Catril waarschuwde dat de tactiek van escaleren om daarna te de-escaleren risico’s met zich meebrengt; beleggers focussen vooral op het feit dat het conflict nog lang niet voorbij is.
De Straat van Hormuz, de olie-transportroute die cruciaal is voor de wereldeconomie, blijft het pijnpunt. Sinds het begin van de oorlog is de doorgang grotendeels geblokkeerd, waardoor de olieprijs sinds het uitbreken van het conflict ongeveer 60 procent is gestegen. Trump riep olie-afhankelijke landen op zelf zorg te dragen voor de veiligheid van die zeestraat, maar gaf geen concreet plan en vertrouwde erop dat de route vanzelf heropent zodra het geweld stopt.
Iran reageerde voor de toespraak met een open brief van president Masoud Pezeshkian aan het Amerikaanse volk, waarin hij opriep tot terughoudendheid en benadrukte dat aanvallen op infrastructuur vooral gewone Iraniërs treffen. Binnenlandse politieke druk op Trump groeit: peilingen tonen toenemende kritiek op de oorlog, wat problematisch kan zijn voor de Republikeinse partij richting de midterms in november. Trump bracht in zijn toespraak ook de dertien omgekomen Amerikaanse militairen ter sprake en plaatste het huidige conflict in historisch perspectief, maar de boodschap bleef ambivalent — snelheid en een mogelijk einde worden beloofd, terwijl tegelijk intensivering en zware dreigingen worden gehandhaafd.